اويونوم اويونوم (رومان)

اويونوم اويونوم (رومان)

ناصر منظوری'نین ادبی اثرلري

بيرزاد گلدی قاپینين آغزيندان سوووشدو.
کيشی ديکسيندی. اوٍرهيی دؤيوندو. نفسی تنـتيدی. تئز ديرسـَک اوٍسته قووزاندی. بيردن بيره تر باسدی بيلهسينی.
سسـزاد دا يوخ ايدی.
دوُموق گؤزلری چاليشدی باغلی قاپینين او اوٍزونو گؤرسون. آنجاق نه اوتاقدا گؤزه يارايان بير ايشيق وار ايدی نه ده اوتاغين ائشيـيينده.
گؤره بيلديـيی, قاپینين جيريغينا ياپيشديريلميش کؤهنه, آغـقارا شکيللی بير ژورنال کاغيذی ايدی _سارالميش! اونو دا باشـديب ياپيشديرميشديلار. شکيلدهکی بير گـَده باشـديب آسيلی قالميشدی. گـَدهنين باشدان ساللانيق قالديغينا چوخ فيکير وئره بيلمهدی.
بيردن, اوتاغين او سويوق هاواسی آلنيـنين حزين ترينی بوُز کيمی دونوق بير حيسسه چئويريب جانينا ماييشديردی _آللاه ايراق ائلهسين, دوٍز سون نفـَسده آدامين جانيندا يارانان حيس کيمی!
دريسی اوٍرپـَندی. تزهدن, يئنه, يورغانینين آلتينا سوٍروندو. جانی داها قيزماق بيلميـيهجـَييدی.
ياخشی باشا دوٍشمهدی ندن بئله عؤمور بويو بوُ لحظهيه فيکيرلشميش ايميش.
سويوق سوُسادی جانينی. ذئهني هاوالانماقدان‘سا هوُيوخدو. گؤزونون آلتي‘لا قاپيـيا باخدی. ايندی آچيلار بوُ دقيقه آچيلار _قالدی او قاپینين بيرجه تقديرلنميش آچيلماسینين هايينا.
قاپینين نه ساياق آچيلماسی فيکرينی ديکسينديردی.
دوٍشوندو: "قاپی اصلينده دؤرد جوٍره آچيلار."
بيرينجیسينده "جيررررررر" دئييـبـَن آچيلار, بير کيشی خايلاغی گيرر ايچـَری.
ايکينجیسينده "جيرـجير" ائلهديکده آرواد خايلاغینين بيری تاپيلار.
اوٍچونجو جوره آچيلاندا, قاباقجا يئر قارالار گؤی قارالار, يئر سارالار گؤی سارالار, يئر بوزارار گؤی بوزارار, يئر تيتريـيـَر گؤی تيتريـيـَر _آللاه ايراق ائلهسين_ قاپی بيردن خيژم‘نان چيرپيلار. چيرپيلاندان سونرا آدامين "گؤرهجهيی" گيرر ايچـَری.
دؤردونجو جوٍرهسی, آما, "گؤزلهـگؤزونـوارـاولسون" ناغيلی دير. آچيلماسی آدامينکينی وئرر آداما _بلکه "او" اولدو. . . بلکه "او" تاپيلدی. . . بلکه "او" گلدی. . .
کيشی, آنجاق, بو دؤرد جوٍره قاپی آچيلماسینين اوٍچونجوسو‘له دؤردونجوسونون گوٍندن گوٍنه گؤزلـَمهيينه شوٍراه سالميشدی.
قاپی, بيردن, "جيرـجير" آچيلدی.
بوُ آچيلمانی, آما, گؤزلـَميردی.
قاپی آچيلديقدا اينجارسيز بير ايشيق دا سوٍروندو ايچـَری. ياری ياشماقلانميش قادين خايلاغينين بيريسی قاپینين آغزيندا اوتورموش کيمی اليندهکی کؤهنه بير کاسانی, ائهمالدان ايتـَلـَدی ايچـَری. سونرا گؤزلرينی قيـياراق اوتاغين آلاـقارانليغيندا نـَسه بير زادی قارالاماق ايستـَدی. ديلـوجو بيرـايکی سؤز ده دئدی گئتدی. آرديجا دا اينجارسيز او ايشيق, قارانليقدان هوُيوخان اوُشاقلار تکين چکيندی گئتدی.
نئچه گوٍن ايدی اوتاغين آغزيندان او اوٍزه دوٍنيادا دوٍنياليق قالماميشدی. دوٍنيانين ايشيغی سيلينيب گئتميشدی _تانرينين قايدالی گئجهـگوٍنوزونو قاتميشديلار _قاتانلار_ بيرـبيرينه.
اوتاغين درينليـييندهکی آلاقارانليق ذئهنينه چؤکـَرکن جانيندا ياد بير زاد آييليردی. عؤمرونون باشدان بويونا قدَر سيرـصيفـَتينه گوٍلدويو بير زاد ايندی ايتی بير سانجی کيمی جانينا جوُموردو. دئمهلی, قاپینين چيرپيلماسينا ائحتياج يوخ ايدی؛ "گؤرهجهيين" اؤزو نئچه گوٍن ايدی يولاجاقسيز بير يولاقدان جوُمموشدو ايچـَری. کيشی دريندن دوٍشونوردو: "دوٍنيا بيرجه تـْراژئدی ايميش!"
آنجاق, اينديکی بوُ قادينين بيردن تاپيلماغی تـْراژئدی فيکرينی پوزدو. بيرجه قاپی آغزيندا تاپيلماغی بوُ قادينين آخشاماجان بيلهسينی قيزيشديرا بيلـَردی.
بيردن قالدی: "ايندی نه زامان دير کی؟"
سونرا دا سوٍروندو قاپی يانينداکی او کؤهنه کاسايا ساری. گئدَنده جانی ايليق بير زاددان _هله آشی ايچمهميش_ قيزيشميشدی. بو قيزيشما باشقا بير قيزيشما ايدی. اؤزـاؤزونه: "کيشی, آشجيغازين نه ايستيسی اولاجاق کی", دئدی, "جانيمی قيزديرا."
آروادين بيرجه قاپی آغزيندا تاپيلماغی بيلهسينی آخشاماجان سئوينديرردی, گئجهيه ده آللاه کريم ايدی. بلکه گئديب لوندونـون اؤزونده صحنهيه چيخايدی. آنجاق بوُگونکی قادينين خاطيرينه _هر کيم اولور اولسون_ داها بوُ گئجه صحنهده تـْراژئدی اويناميـياجاغيدی. ائلهجه ده اؤزو قيزينديقدا خالقی او سويوقدا قيزيشديراجاغيدی.
ذئهنی قارالينجا فيکيرلشدی لوندونـدا نهيی ايفا ائتسين. فيکيرلشدی: "آخشاما بير او قدَر قالميـيا گرک!"
آشی ايچه ايچه فيکيرده ايدی.
کئچـَن گئجه کی موسکوـوا اؤزو گئتمـَک ايستـَمهدی _چوخلو اؤزو اوٍشودويو اوچون. يولـوستو, ائله بئله ده يوخ, آنجاق گيزلی بير زاددان‘سا چؤنوب تيفليس‘ده صحنهيه چيخدی. آخی هاوا شاختا ايدی. توٍ دئييردين گؤيده دونوردو. نـَدن‘سه تيفليس‘ده آرتيق قيزينيردی. بئله باخ, ايشـگوٍجلرينی اؤتورموش کيمی گئجهنی هئی مخلوق ال چالدی, هئی اونو صحنهيه چاغيردی _بئله ده ايش اولار! سحـَرهجن او شاختادا تر تؤکدو کيشی.
آنجاق سحـَر تئزدن _چيخيش بيتـَندن بری_ سويوق جوُموردو جانينا. نه ياخشی بوُ قادين تاپيليب گلدی, جيرـجير او قاپينی آچدی.
گوٍنوز نه قدر سوٍردو؟
بيلمـَک اولمازدی. گاه گؤرورسن زامان آغساققيز تکين اوُزانير, گاه گؤرورسن آغساققيز تکين آغيزدا چوٍرويور, گاه گؤرورسن آغساققيز اولوب داش کيمی برکيـيير. آما آدامين کی جانی اوٍشويور _ندی_ زامان آدام‘نان ايـيـَشير. اؤز اؤزونه: "پاه ائوين ييخيلسين, زامان!" دئدی.
يئنه ده اوٍشودو: "پاه زاتيوا لعنـَت, سويوق سنين!"
قيزيشماق اوٍچون بير ده او قاپینين جيرـجير آچيلماغينی ذئهنينده چئويردی جانلانديردی. . .
ذئهنين ايچينده بوُ دوٍنيانی بوُروشدورماق دا عجب بير زاد ايميش. بوُ ايپهـايميريغا گلميـيـَن دوٍنيا کيشینين بئيـنينده موُم کيمی بير زادا دؤنوردو.
قاپینين "جيرـجير" آچيلماغينی ذئهنينده بوُروشدوردو. قاپی آچيلاندان سونرا ائلهجه او خاتينـين قاپی آغزيندا اوتوردوغو زامانجيغازی آری موُمو قاتيلميش آغساققيز تکين يوُپـيوُموشاق چکدی اوُزاندی. آروادين جانيندان ايليق بير هووخورما, ائله بيل, اوتاغا يوخ دوٍز اؤزونون جانينا اَيلـَنيردی, بيلهسينی قيزيشديريردی.
زامان آنجاق ديرَشيردی.
او ديرَشديکجه ده بوُ دؤندَريب صحنهنی بير ده باشدان, قاپینين جيرـجير آچيلماغيندان باشليـييردی.
هئی چئويردی جانلانديردی _بشـَرده نه قودرَت وار ايميش!
قاپینين او جيرـجير سسيندن نه سئحيرلی بير حيس يارانيردی. . .
آخشام ياخينلاشديقجا گئجهنين فيکری بئيـنينی دولدوروردو. فراغـَت يوخ ايدی کی. بوُ گئجهنی بير ايش باشا سالمالی ايدی.
بير آندا ديکسيندی.
سسـزاد يوخ ايدی, آما, ائله بئله هوُيوخدو.
اه! ذاتی قيريق بوُ قورخو دا ال گؤتورمـَک بيلميردی کی بيلميردی. عؤمرونون او آغساققيز ساياغی اوُزانيبـگوٍدهلن قيرـقميشی‘نن ياناشی جلـَب بير قورخوجيغاز دا گليب بيلـَسينه کؤلگه تکين قوُلاق يولداشی اولموشدو؛ قويموردو اؤز ذئهنيـنين بوُجاغينا دا سيغينسين. کؤلگه ده کؤلگه اولوب سوٍرونسه يئنه جهنّـَم, قيرـساققيز اولوب جانينا سوُواشيردی.
قورخو آنجاق آروادين گلمهييندن هوُيوخدو.
قورخو هوُيوخدوقجا کيشی جيراسيللاندی. فيکرينده دؤندَردی او آروادين قاپی آچماغينی: "آدامـزاد هله گؤرونمهدن قاپی جيرـجير آچيلدی. سونرا ياری ياشماقلی بير قادين خايلاغی قاپینين آغزيندا بير عؤمر اوتوردو. . ."
. . . بوُرا چاتاندا زامان چاخنايان کيمی ديشلری چاخـچاخ بير بيرينه دَيدی.
فيکيرلشدی: "ياخشی, بير عؤمر اولماسين, آنجاق اوردا آزجاجيق اوتوردو کی ظاليم!"
ذئهنی يورولدو. ايليق بير حيسدن‘سه يئرينين ايچينده بوٍزوشوب يوخلادی. الی او ديبيـنی ده يالاميش کاسايا ياپيشيقلی قالدی _دوٍز او قادينين بارماغینين يئری قالان يئرده. اووسانايا دوٍشموشدو آروادين گلمهيی ده گتيرديـيی آش دا.

ميرزه باقير حاجیزادهنين ياراديجيليغينا يازيلميش

اوتاغين ايچی قارانليق ايدی.

سوٍموکلری سانجيـيا دوٍشـَنده فيکری داها دونوردو. دونماق دا هئچ بلکه بئيـنينه بير عذابـايشکـَنجه يارانيردی. ايندی گـَل؛ کيشیسن‘سه بوُ عذابـايشکـَنجهنين زفـتين آل گؤرهک. فيکير دئشيليب داغيلاندا داها بئـيين ايشلـَمير کی ايشلـَمير. آما حئييف دئييل آدامين او آلاـبولا فيکری ايشلـَميـيه. فيکير ايشلـَمـَسه, او آلاـبزَکلی چارپينتیلار يارانماسا آداما نه قالار, بئله؟

فيکيرلـَشدی نئيلـَسين.

نئيليـيه بيلـَردی کی؟ گئجهده قيزيشماغين تکجه يولو صحنهيه چيخماق ايدی. بوُ فيکيردن‘سه قالدی هاردا صحنهيه چيخسين باخ. ائله صحنهيه چيخماغين ياخشیليغی اوراسيندا ايدی کی, اؤزو سئچه بيلـَردی.

گؤنلو چوخ ايستـَدی صحنهنی تبريز‘ده اويناسين. آما فيکره قالدی: "نهجور آخی؟"

تـآتر سالونونو باغلاديقلاری اوٍچون مجبور ايدی خيـياوانلاردا اويناسين, اونو دا هانسی هاوادا _توٍپورورسن گؤيده دونور!

اوردان, هلهليک, واز کئچدی آنجاق آزجا ائحتيـياط‘لا. نه کی قوجالميشدی يئنه تبريز‘ده دادينا چاتانـزاد تاپيلاردی. هئچ ده اولماسايدی يئنه زيندان _بوشالميش دَييرمان کيمی_ دنـدن دئـييردی.

آما دوٍنيانين زيندانلاری بير يانا تبريز‘ين زيندانی دا بير يانا. کيشینين خاطيرينی بئله ايستيـييرديلر _اينان_ ايستالين يولداش‘نان محـَمدرضا شاه دا الـاله وئريب گلسهيديلر بوُ قدَر ماراقلانمازديلار.

فيکريندن کئچدی: "آخی يولداش ايستالين اونلارين نه ساياق باشلارينی قاتا بيلـَردی کی؟"

هلهليک تبريز قالدی سونرايا.

باکی‘دان موسکووا‘دانـزاددان دا دانيشمالی دئييلدی. توتارديلار آپارارديلار لاپ _سن دة_ سيـبير‘هـزادا سويوقدان بير يوللوق ائله دونوق هئيکـَله دؤنـَردی. خياليندا يئنه, ائله بئله, يولا دوٍشدو _بلکه لوندون‘ـا ساری. "گئدَرَم", دئدی, "دوٍز او شئکسـپير‘ين اؤز زامانيندا _آدی نهدی_ او ملـَکهنين چاغيندا, او آچيق تاماشا سالونوندا قيزيشارام, قيزيشديررام هامينی بئله!"

بئله فيکيرلشدی آنجاق, يولـوستو, چؤندی تيفليس‘ـه.

تيفليس‘ده ائله نيفرين سويوق ايدی کی فيکيرلشدی: "کيشی, به بوُنلارين نفتیـزادی يوخدو؟ شاختا دوٍشـَنده ائله دايانيب قورويارلار بوُ مخلوقلار؟"

حاققان دايانيب قوروماميشديلار ها. خيـياوانلاردا توٍ دابانا هامی ائوينه قاچيردی. بيلسهيديلر بوُ گئجه کيم گليب بلکه. . .

"نه بلکهسی! " دئيه دوٍشوندو. "قوی بير گؤروم نئيلـَمهلييـَم."

سونرا فيکيرلشدی: "سويوق هئچ بير رحمـاينصاف تانيمازميش گؤرهسن؟"

کيشی يازيق تيرـتير تيتريـييردی. داها بوُردا قيزيشانماسايدی جهـنّـم‘ين ده کوٍرهسی قيزيشديرانمازدی بيلهسينی.

گؤردو کی تيفليس‘ده هامی ائشيکده اولانلار ياخالارينی چکديلر بوُرونلارینين اوٍستونه. ائوده اولانلار دا بوٍتون باشـبوُرونلارينی سوخدولار يورغان آلتينا.

کيمين حؤوصـَلهسی اولاردی, آخی, تاماشاياـزادا گلسين.

بوُ فيکيردن‘سه کيشی لاپ تيترَدی. ائوجيغازلارينا يوللانان او ميللـَته: "بئله, آمانين بير گوٍنودو ها!" دئيـَن باخيشی‘لا باخدی. هامی چيـيينلرينی قالديرديقدا بيلمـَديلر بوُ کيم دير.

سؤز بوُراسيندا ايدی, کيشی باش تاپانميردی شهـَرين هاراسيندا ايدی. اوٍشومـَک جهـنّـم هله آجيندان اودوخموشدو. دوٍشوندو: "آجين _باخ_ ايمانیـزادی اولماز _نئجه اولسون باخ؟"

آش کاساسی هله ده الينده ايدی. بومـبوش ايدی. بوُرنونا قالديردی. دئمه, ائله يالاميشدی آشين ايـيی ده قالماميشدی. گؤزلری دولا دولا اوتاقدان _ائله بيلدی_ اوٍزولدو قاچدی.

دئمـَک, داها خياليندا دا تيفليس‘ـه چاتانميردی. او اوزاقلاردا دالدالاندی تيفليس! ايندی _گؤرَسن_ هاردا قالدی او قيقو‘لار, واسو‘لار, وانو‘لار, شوُوئيلی‘لر, آنيـيا‘لار, ماريـيا‘لار. . . ؟

نه ايدی کی؟

ديکسيندی.

بير داها دای _دئيهسن_ اونا فيکيرلشمـَک ايستـَميردی. ايستـَميردی آنجاق فيکيرلشميـيـَنده ده اولموردو.

نهدن ساری ائله يولـوستو چؤنموشدو تيفليس‘ـه؟ بللی ايدی تکجه صحنه ده جانينی قيزديراسی دئييلدی؛ بوُ گئجه ماريـيا‘سی دا اولمالی ايدی. خيـياوانلاری, آخی, ياخشی آييرد ائده بيلسهيدی دوٍز گئديب او تـآترا بير کوچه قالان تينده دايانيب کيمیسه بيرينی گؤزلويهجـَييدی.

اولمويا ائله ماريـيا‘نی گؤزلويهجـَييميش. ائلهيـسه, نه گئجه اولاجاغيميش بوُ گئجه!

دوٍنياـعالم بوٍتون باشدان باشا کيريخميش حالدا چنگ اولوبان دونوردو. بلکه يالنيز بوُ کيشی هله دونماميشدی. کيشی جانينی گؤتوروب قاچمالی ايدی. اؤز اوتاغيندان سوُوای هاراسی وار ايدی. يئنه قاييتدی تئز اؤز اوتاغينا. ژورنالين سارالميش شکيليندهکی باشـديب آسيلی قالان گـَده يئنه ده معناسيز معناسيز بير يئره _نم هارا_ باخيردی. او يازيق دا تيتريـييردی.

اوتاغين ايچينده ايندی داها اؤلدورمويونجه تيترَمه اونو بوُراخميـياجاغيدی. باخ, اؤلوم ائله گليب قاپينی بيردن چيرپاجاغيدی: "بوُيور گئدَک!" دئيهجـَييدی. فيکيرلشدی: "کئشکه سورغوـمورغوـزاد اولمادان ائله بيرتيل جهـَنّـَمه آپارايدی بوُ اوٍشوتمهنين اليندن!"

يامان قاريخديرميشدی بيلهسينی بير زاد.

قوُروموش, چنگ اولموش جانينی خيرتـخيرت‘نان دبـَرتدی دوُردو آياغا. سبـَللـَنه سبـَللـَنه کئچدی قاپينی آرواد آچان ساياقدا جيرـجير‘نان يوخ بلکه اؤز ساياغی جييييييرررررر‘نان آچدی. سونرا دوٍشوندو کی اؤز ساياغی قاپينی آچماق دا بئشينجی جوٍره قاپينی آچماق دير. تاپديغی بوُ فيکيردن آزجاجيق سئويندی.

ائلهجه ده, او قاپینين آغزيندان ايستهدی دوٍنياي‘نان بيرليک قوُرسون. . . آما آش گتيرَن او خاتينين اورادا اوتوردوغو يادينا دوٍشدوکده اوتاندی. فيکيرلشدی: "کيشی, بوُ ظاليم دوٍنيادا نئجه نئجه آداملار وار‘ئی!"

ائشيک آنجاق قورخدوغو قدَر ده سويوق دئييلدی. اؤز اؤزونه: "گـَده" دئديکده فيکريندن کئچدی: "باياقکی تيفليس‘ين او شاختاسی هارا بو هارا!"

ائندی آشاغی. پيللهلرين آخيری چؤنوردو داريسقال بير دالانا. اوردا دا سول الده آياقيولو ايدی آغزينا کؤهنه تليس آسميشديلار _اونو دا ژورنالين سارالميش شکيلی تکين باشـديب. چيراغـميراغ لازيم دئييلدی ياخشی بيليردی تليسين بير يانی دا داغيليب گئديب.

گؤزلرينی آچاندا اوتاقدا بيرتهـَر گوٍنوز ايشيغی وار ايدی.

بلی, گئجهنی ائله بوردا اؤز اوتاغيندا _اونو دا تئهران‘ين نم هاراسيندا_ سووموشايميش. بير آن قالدی کی نهتهـَر او سويوغا دايانا بيليب. دئمه, گئجه بيلـَرـبيلمـَز پالاز دؤشـَنهيی گؤتوروب ايکی قات ساليب او جيريق يورغانين اوستونه باشينی دا برک برک چکيب. دوٍشوندو: "نه ياخشی!"

گئجهنی او ساياق سوووشدورماغی تبريز‘ين زيندانی‘لا خيـياوانلارينی يادينا ساليردی. فيکريندن کئچدی: "تاری برکت دير وئريب تبريز‘ين هر بوجاغی ائله صحنهـتاماشا دی دای!"

بيردن گوٍلمـَک توتدو: "پاساز قاباغی, بير شوٍشه ماراغا, سورا دا تاماشا. دی چال گؤروم گـَده!"

دئمهلی, قارنیييرتيق‘دان توتدو آت قولو, هودو موسئيـييب, ميريق تاغی, تاختا شمی ده سنين حؤرمتلی تاماشاچیلارين. داها نه ايستيرسن؟ "باشلا گؤرَک!" فيکيرلشدی: "چال, گـَده!"

نهيی چالايدی آخی؟

يئرينده چؤندو سول بؤيـروسته.

سانکی هرزاد تزهدن باشلانمالی اولدو. يئنه فيکيرلشدی: "تبريزين هر بوجاغی ائله صحنهـتاماشا دی دای!" بو فيکير‘له ده سانکی هامينی توپلادی بير يئره: "بويور!" دئدی. "بير ياندا ميرمؤوسون, بير ياندا ساریقولوخان, بير ياندا قيليفتی, بير ياندا دا _بويور_ منجيغاز! اوداهانا آلمانچئـ....دی ده گلدی. تزه هله بيلیيوردون سئلفـسئرويسینين گيريشينده شئیـشوی ساتان دا ايستالين, گجيل‘ده ده بيزيم عسگـَی. هله ائششـَکلر قهوهخاناسی قالسين قيراقدا." سونرا: "آی دوٍببهلر!" دئديکده درين نفـَس آلدی. "تبريزين _تاری برَکت وئريب_ هريانی صحنهـتاماشا دی دای! اعلاحضرت گلدی نئيلهدی, او زيرپيليقدا تئاتر سالونونو توتدو باغلادی."

سونرا اوجادان دئدی: "عجـَب هوزوقولو ايميش بيزيم بو شاهيميز!"

سونرا باشلادی هوزوقولو‘نون ييرمی بئش يوز ايلليک نمـنهييـنی دوشونمـَيه. نه يازيق آجيندان فيکری ايشلـَمهدی. مينقيلداندی: "ايکی مين بئش يوز ايله فيکير وئرمـَک توخ بير قارين ايستـَر!"

آجيندان اودوخموشدو. نئيليـيه بيلـَردی. بلکه او قادين خايلاغی يئنه تاپيليب گلهيدی. اوجادان: "آی بالام", دئدی, "بلکهنی اکسـَن چوغوندور بيتـَر! نه بلکهسی."

دوردو آياغا.

* * *

آرواد سحـَر تئزدن قالميشدی او کيشینين فيکرينه.

او يازيق نئجه ائليـيهجـَييدی _گؤرهسن_ آجـسوسوز. بالاجا بير کاسا آش نه ايدی کی اونون اوٍستونده قالا يازيق. جانينا نه جيرگ اولاجاق کی, ييرمی دؤرد ساآت اونون اوستونده قالا _اونو دا لابيد نئچه گوٍن آجليقدان سونرا.

ناهار چکيلـَن چاغدا بير کاسا شورباي‘نان دنـدوٍش گؤتوردو يولا دوشدو.

گلينی آرخادان اونلهدی: "خالا, هارا بئله؟"

ائلات پالتارينی هله ده چيخارتمايان قاينانا چؤندو الينی بئله بير _ديلينی بورا اورا سوخان کيمی_ اويناتدی: "لابيد لازيم دير گئديرَم دای! گرَک زيرنادا پيليـيهک هامی بيلسين؟ ديليوه يـَليک اول ايندی گليرَم, سن بـَييمه ده دئيـَرَم."

نئچه تنگهـدؤنگه گئدَندن سونرا او نمـنـهيه اوخشار دالانا چاتدی. آروادين نظرينده ايت يوواسينا بنزيـييردی. ياواشجادان: "عاييب اولماسين", دئدی. "قديم تولامبارلار, بوش قالديغی اوٍچون, ايت يوواسي اولوردو دای. يوخسا آدامين زئيـنينه بس نهجوٍر بير يئر گلسين چاتسين."

چؤندو پيللهلردن چيخدی. قاپی باغلی ايدی. اؤزـاؤزو‘نن دانيشان کيمی: "گؤرهسن, هارا گئديب بو کيشیجيغاز؟" دئدی. "باشينا بير اويونـمويون گلميـييب گؤرهسن؟"

ايتين توٍکونو آلازلاميشديلار سانکی, خورهيين ايـييـنی آلان کيمی ها بوـدير گلدی _قويروغونو توولويا توولويا. آروادا ائله باخيردی, دئيـهسن: "گلدين لاپ دا ياخشی", دئييردی. "ايندی خورهيی قوی يئره جهـَنّم اول گئت گؤرهک!"

ايت ائله دوغرودان دا ديک آروادين اوزونه باخا باخا بو دوٍمموريدهليکده ده دانيشيردی. دانيشماق نهجور اولار.

يازيق کيشی نه بيلهجـَييدی بيلهسينه خورهکـزاد گتيريرلر. اوردا يئره قويولان کيمی او هلهور ايتی خورهيی يئـييب کاساسينی دا ديغيرلاديب چيخيب گئديرميش.

آرواد آنجاق ايت فيکريندن چکديـيينی چکميشدی, گؤردويونو ده گؤرموشدو. فيکرينده: "ايت کی گوٍدوکچولوکدن ال چکدی", دئييردی, "چيخيب دامـباجالاردا گزدی اوشاق يئمـَک سـَهل دی اوشاغين آناسينی دا يئـيه بيلـَر."

هؤولـَسهک پيللهلردن ائندی آياقيولونا دا باش چکدی. کيشی هاردا ايدی!

چيخدی هله او قاپینين آغزيندا آزجا يورغونلوغونو آلدی _ايندی گلـَر بو ساآت گلـَر! دينجينی آلارکن ده ايت‘نن گؤز گؤزه اوتوردولار.

ايت بالا بالا سوٍروندو اؤزونو وئردی پيللهنين يولونا؛ آروادين داها قاچاغينی دا کسدی. آرواد يئرينده آزجاجيق ترپـَنديکده لووا قالميش ايت ميريلدادی.

آرواد ايته ديديلـَن دئييلدی آنجاق روسوایچيليقدان چکينيردی.

گل ايندی بو دالداـبوجاق يئرده کؤپـَک[1] بونو قاپسايدی قودوزلوق دا توتماسايدی روسوای کی اولاردی. دئمـَزديلر اؤز دوغدوغو اوشاغينی کؤهولده بوراخيب گئدن او آروادجيغاز بوردا بو ياد بير کيشینين اوتاغینين آغزيندا نه غلـَط دارتيرميش.

ياواشجادان خورهيی ايتين بؤيور طرَفيندهکی دوٍننـسيراغا گوٍندن قالان کؤهنه کاسانين ايچينه بوشالتدی. ايت باشينی کاسايا طرف اوزاداندا آرواد پيللهلردن آخدی آشاغی, قويدو قاچدی.

دونيانين هاراسينا گليب چيخميشدی بو کيشی؟

بو سفـَر باش آليب يولا دوشدويو داها اوشومـَکدن يوخ اؤلومون اليندن قورتولوب قاچماغا بنزيـييردی کيشینين.

يول اوزونو _هريان_ بوزارميش بير کؤکده ايدی. دونيانی _دئمه_ بوزارميش کولبوياسينا ساليب چيخارتميشديلار. رنگ آثاری يوخ ايدی. فيکيرلشدی: "نهقدَر زحمت چکيب دونيانين بويالارينی سيليبلر, گـَدهلر."

دوغرودان دا تعجّوبلنمهلی ايدی. ايشیـگوجو بوراخاسان دوشهسن خيـياوانلاردا نهکی بوياق وار سيلهسن. بير نفـَردن ائله بو ايشين دليلينی سوروشدو. سوروشان کيمی بير بيريندن هويوخوب چکينديلر _بو کيشی ده او سورغو وئريلـَن قارداش دا.

اؤزونو بيرجه ايستی يئرده ميز باشيندا گؤردو. بيردن فيکيرلشدی: "بورا هارا دی _گؤرهسن_ بئله شرَمـَت اوتورموشام من؟"

هر بير يئر اولوردوسا اولسون ايـييندن ايستیسيندن ال چکمهلی دئييلدی. آدام آخی دونيانين, بو ساياق باشدان باشا, سويوقدانـآجليقدان بوزاريب دونموش جانيندا گليب بئله بير ايستی يئر تاپسا اوردان نئجه ال چکه بيلـَر؟ بئله ايستیدن بئلهجه خورَک ايـييندن؟ هله ايستی‘نن خورَک ايـيی بير يانا جانيندا بيرجه آدديم آتماغا دا هئـيی, اينجاری قالماميشدی. فيکيرلشيدی: "يئمـَکـزاد اولماسا ائله ها بوردا قيراغيمی چکهجيـيهم _آللاه منه رحمت ائلهسين!"

زيرپی بير گـَده الينده ده ميزلری سيلـَن دسمال‘نان گلدی اوستونه کی: "اده, دو باس باييرا گؤرَک!"

هارا چيخاجاغيدی. دئدی: "نه باييری!"

زيرپی گـَده بوراخاسی دئييلدی بئله, کيشی ده دوراسی دئييلدی _اؤلومجوللوک‘نن بوينو يوغونلوق ميريز وئرديلر بير بيرينه. چکيشيرديلر آما او بوينو يوغون زيرپی گـَده بو اؤلومجول حالدانـگئتميش کيشیيه باتا بيلميردی. بوينو يوغونلوق‘لا اؤلوجوللويون ايشی بالا بالا بؤيويوردو آنجاق بيريسی _بيردن_ آرخادان گورولدهدی: "اؤتور اونو _دئـييرَم سنه!"

بوينو يوغونلوق, دئيهسن, قويروغونو دال قيچلارینين آراسينا قيسديقدا بوغوشماقدان واز کئچمهلی ايدی. گـَده دونقولدانا دونقولدانا کيشینين بوينونون آرخاسيندان توتدوغو ياخانی بوراخدی گئتدی او بيری ميزلرين باشينا.

اؤتورولـَندن سونرا هله تزه بوغولماغی بيلينيردی کيشینين _گده دئمه ناييبـوغلو عميد‘ين بيريسی دة! ائوی ييخيلميش عزراييل ايدی جان آلماغا گلميشدی دئـيهسن! فيکيرلشدی: "آما او بيريسی, او دادينا چاتان آدام کيم اولا گؤرهسن؟ دونيادا نئجه نئجه قودرَتلی آداملار تاپيلير‘ئـی!"

ميزلرين باشيندا, ائله سن دئـيهن, موشتـَریـزاد يوخ ايدی. تک جانينا اوتوردوغوندان اؤزو ده تعجّوبلـَنيردی.

ده ياخشی دؤورهده بير او قدَر اونا باخان يوخ ايدی. باشی يامان گيجهليردی. نفـَسينی گوج‘نن آليردی.

يئنه فيکيرلشدی: "آما بو گـَدنين اوستونه چيمخيران نئجه بير آدام اولا گؤرهسن؟" آدام نه دئسين. سسيندن بير زاد باشا دوشمهلی دئييلدی. اؤز اؤزونه: "هر کيم دي آللاه دادينا چاتسين!" دئدی.

يامان يئرده دادينا چاتميشدی کيشینين. يوخسا اوردان چيخماغی‘نان خيـياواندا يئره تيرلـَنمهيی بير دوشـَجهييدی. اؤز اؤزونه مينقيلدادی: "دی گل ايندی بو مرَند اؤلوسون گؤتور."

اؤزو ده بيلمهدی نهجور اولدو.

گؤزونون قاراسی بير آز آلينان کيمی ميزين اوستونده بوغلانان خورهيی گؤردو, اؤزو ده خورهيين يانيندا _ائله او بالاجا ميزين اوستونده_ "او" دا, "او بيرسی" ده, بلکه "بير آيريسی" دا, دوزولموشدو.

قريبه يئره گلميشايميش. آنجاق آللاه اؤزو آخيرينی خئيره چيخاردايدی. فيکيرلشدی: "کؤتهيين ده اؤزونون ائله بير قييمـَتی وار. حاققان آدامی اؤلومدن قورتارار کی."

کيشینين خبـَری اولمادان الـآغزی ايشده ايدی _اؤز ايشلرينی گؤروردولر.

ايشين آراسيندا کيمسه بيريسی گلدی او بالاجا ميزين بير توووندا _قنشـَرده_ کيشی‘نن اؤز اؤزه اوتوردو. کيشی فيکيرلشدی: "موشتـَریيه باخ موشتـَریيه! بيربئله بوش بوش ميزلردن‘سه گلدی قاراقانقال کولو تکين قوندو ديمديـييمين قاباغينا. اينديجه ميريديب تيکهلريمی ساياجاق." سونرا اؤزونه بئله گلدی کی, اوجادان: "اوتانما! بويور سای گؤرهک!" ده دئدی.

ساييردی سايايدی, سايميردی سايمايايدی. يئمهلينی يئـييب ايچمهلينی ايچـَجهييدی. سونراسی دا دؤيسهيديلر ده دؤيموشدولر. فيکيرلشدی: "قارين راضی اولسون کؤتهک نه دير کی!"

بئله بير او کيمجيغازا باخدی کی: "بويور کؤتهيی ده شريک يئـيـَريک!"

تيکهسينی سايان آدام دئدی: "نئجهسن, کيشی؟"

سس چوخ دا ياد دئييلدی. اولسون کی, ائله باياقکی اوغلانين اوستونه چيمخيران اولايدی. فيکيرلشدی: "ائلهيسه, کيشی دئمه فـَلـَيين اؤزو دة!" کؤتهيی ده ائلهجه اؤزو وورسايدی _آتماسايدی او هوزوقولو‘نون بوينونا_ دای آغاليغينی بونون حاققيندا تکميل ائدَردی.

مينقيلتی بير سس‘له: "آی فلـَک, آی فلـَک!" دئدی.

فلـَيين باخيشی, اوزـبنيزی حزيندن تانيشلانان کيمی اولوردو, دئـيهسن. فيکيرلشدی: "گـَده, فلـَيين _آخی_ نه تانيشليغی؟ آدی گلنده آدامين بوغازی قورويور."

او قيديقلايان تانيشليقدان‘سا تيکهنی آغزيندا, آجی قورتومو دا بوغازيندا ساخلادی باخدی. قنشـَريندهکی کيشینين سؤزونه قولاق آسدی: "چوخ ياد باخيرسان", دئـييردی او, "آما يولووو دوز گليبسن."

ديکسيندی. فيکيرلشدی: "اولمويا يئنه يولوم زيندانا دوشوبدو؟" سونرا اوجادان: "گـَده, شانسا باخ‘ئـی!" دئدی.

عاغلينی باشينا ييغا ييغا فيکيرلشدی: "آما زيندان بو ساياق اولماز." سونرا دا گوله گوله دانيشدی: "بورا فلـَيين مئيخاناسی دی. آخی, شاه تاژ قوياندان يازيق فلـَک ده الیبوش قاليب مئيخانادانـزاددان آچير."

فلـَک باشلادی کيشیيه بير ماهنی ميزيلدادی.

کيشينی گولمـَک توتدو: "آی فلـَک", دئدی. "بئله بو ماهنيـنی سنون الوندن هارای چکـَنلر اوخويار. ايندی سن اؤزون اوخويورسان. نه اولوب, ماراليم؟"

فلـَک يئنه حزيندن اوخودو.

کيشی فيکيرلشدی: "فلـَيين اوخوماغين ائشيتمهميشديک کی اونو دا ائشيتديک."

سونرا بير زاددان‘سا اورهيی يانيخسينان کيمی اولدو. فلـَک اوخوياندا کيشی: "ائوين ييخيلسين, فلـَک," دئدی. "سنين هئچ بير اوخون جايماز؟ دوز وورارسان خالا؟"

"نئجه, بـيهم؟" دئدی فلک. "اولمويا سؤزلر دوز دَيير باغروندا گيزلـَتديـين بير خالا؟"

کيشینين گؤزلری ياشاردی: "بـَه, ميصطافا, سنـسن؟" دئـيه سوروشدو. "گؤرورسن دای گونومو. ايت گونونديـيهم باخ! آجيندان اؤلوردوم, اده!"

آيدينجاسينا باشا دوشه بيلميردی قنشـَرينده اوتوران او آدام دوغرودان ميصطافا دير يوخسا يوخ. ذئهنينده هرزاد دومانلانيردی. آنجاق او قنشـَرينده اوتوران آدام دئييردی: "دوز گليبسن!"

بو دوز گلمهيی هاردان هارايميش گؤرهسن؟

فيکيرلشيردی کی, نئجه دوز گلميشدی؟ يانی دئمهلی, دميريولو مئيدانی‘نين هندهوريندن _بو اؤلوـوای کيشی_ دوروب گليب ايستانبول خيـياوانينداکی بو ميصطافا‘نين کافهسينه چاتديرميشدی اؤزونو؟ ميصطافا‘نين اؤزو ده, بئلـَنچيک, اَيـْلـَشميشدی قنشـَرينده کيشینين؟ اينانمالی دئييلدی, دوشوندو: "ايت جانی ايستـَر!"

نهدن بئله يئددی يول يولدا اؤلمهميشدی گؤرهسن؟ اوجادان: "ايت جانی ايستـَر!" دئدی.

ايت جانی‘لا بئلهجه فـَلـَيی بوگون جانا گتيرميشدی. ميصطافا نه قاييريردی. قنشـَرينده اوتوران آدام جانا گلميش فلـَيين اؤزو ايدی. دوشوندو: "تاختيندان ائنديريبلر گؤر نه يانيق يانيق اوخويور!" يئنه دوشوندو کی فلـَک ده تاختيندان ائـنيب افـَلليـيـَنده آدامين اورهيی يانير.

اؤزو ده ياخشی بيلمهدی کيمه دانيشدی: "فلـَک, هئچ بيليرسن هاردان هارا يول گلميشـَم؟"

او نمکيمه بنزهيـَن کيمجيغاز ائله: "دوز گليبسن!" دئدی. "هاردان هارا گلمهييوی بيلميرَم آنجاق دوز گليبسن!"

حالی تؤرهلی اولسايدی ميصطافا‘يا اورهک ائويندن بيرـايکی اويون گلـَردی خوشونا گلسين. يازيق کی, هئيی يوخ ايدی. سوروشدو: "سن ميصطافا‘سان؟"

نه دئديـيينی بيلمهدی.

گؤزونون اؤنونده او آدام گاه اوزاقلانيردی باپـبالاجا بير زادا چئوريليردی. گاه ياخينلاشيردی اوزـاوزه اوتوروردولار. ياخينلاشاندا هندهور بيرجور پاريلديـييردی. آرادا بيرجه چيـبين ارينگـَج ارينگـَج اوچوردو. ايللر ايميش ميلچـَکـچيبين گؤرمهميشايميش سانکی. گولمهيی توتدو: "تانيشلار چوخالير, دئـيهسن", دئدی.

قنشـَرينده اوتورانين دا گولمهيی توتدو. کيشی فيکيرلشدی: "قريبه خوش اخلاق آدام ايميش فلـَک!" اونا گؤره بيردن سوروشدو: "سن ميصطافا‘سان؟"

نه دئديـيينی بيلمهدی.

"ايندی کی سن ميصطافا‘سان", دئدی, "يا دا ميصطافا دئييلسن آما خوش اخلاق فلـَک‘سن, قوی سنه بير کئفلی اويونو اوينويوم, هـه؟ سن ده _بالاسی_ مندن پولـمول ايستـَمه کی. . ."

بيردن گؤزو او ميلچـَيين ارينگـَج ارينگـَج اوچماغينا دوشدوکده فيکری جايدی سؤزونون داوامينی ايتيردی. "آتيب ها!" دئدی. او قنشـَردهکی آدام دا گولومسوندو.

ائله او ساياق گولمهيينی گؤردوکده دوردو بيرتهـَر کئفلی اويونو چيخارتدی. سبـَللـَنه سبـَللـَنه گلدی او آدامدان پاپريز‘نان بير کيبريت آلدی. نه عذاب‘نان پاپريزی آليشديردی. سونرا يانار چؤپو قويدو جيبينه کيبريتين قوطوسونو يانار چؤپ يئرينه آتدی يئره. ايندی بو باشـديب آليشديرديغی پاپريزی هئی چاليشدی دوداقلاريندا يئرلشديرسين. آخيردا سول الی‘نن دوداقلارینين جؤوجوسونو تاپدی ساغ اليندهکی پاپريزی قويا بيلدی دوداقلارینين آراسينا.

اؤز اؤزو‘له چکيشيردی بلکه گئتمهيين کؤتهييندن‘سه اليندن گلـَنی بير ايش گؤرسون.

اوتوراندا لاپ نفـَسدن دوشوردو.

اوتوران کيمی ارک‘نن: "بويور کؤتهييوی وور, من گئديم!" دئدي. گيجـَلن باشينی قالديراندا سانکی او کيشینين گؤزلرينی ياشارميش گؤردو. باشينی توولوياراق: "سن ده آتيبسان کی!" دئدی. "دئديم گولهسن دئمهديم بوزلوياسان کی!"

قنشـَردهکی اوتورانين دوداقلاری قاچدی آنجاق بو کيشی اونون گولومسونمهيينی چوخ اوزاقلاردا باپـبالاجالانميش گؤردو. مينقيلداندی: "دونيا دی دای!"

بيردن سؤزو دـَييشدی: "کئچـَن گئجهلرده بيليسَن هارالاردا ايديم من؟"

اونون دانيشماديغينی گؤردوکده آرتيردی: "لوندون‘دا, موسکوو‘دا دوز بالشوی تآترين اؤزونده. تيـ ..." اؤزو ده بيلمهدی "تيفليس"ـين آدينی چکمـَکدن نيـيه چکيندی بئله. سونرا آرتيردی: "هاميسيندا دا گؤزـَل تاماشالار اولدو."

نهدن‘سه سؤزونون داوامينی قيريب داياندی.

او کيشیيه دريندن باخاراق: "قاداسی", دئدی, "دئمه باشينا هاوا گليب ها! هاوا گلميـييب کی باشيم منيم هاوالی دير."

داها بيرتهـَر داريخان کيمی اولدوقدا اوتورماغا دؤزه بيلمهدی: "کؤتهيين زادين وارسا", دئدی, "وور دوروم گئديم من, قاداسی!"

او نمهارداکی کافهدن چيخاندا نهدن او آدامجيغاز الينی قويموشدو بونون کورهيينه. اونون الی ايستی ايدی بونون کورهيی سويوق. اـَينيندهکی قالين آرخاليغی چيخارتدی آتدی بونون کورهيينه. الينده ده بير شئی قويدو بونون جيبينه. هر نه ايدی آنجاق جانينی قيزيشديران بير زاد ايدی.

خيـياوانا بيرليکده چيخاندا ائلهجه بير تاکسی سسلهدی: "بو کيشينی آپارارسان", دئدی, "دميريولو مئيدانی‘نا. بو دا پولو."

سوروجو: "چـَشم", دئـيـَنده سانکی اونون آدينی دا دئدی.

فيکيرلشدی: "دونيادا نئجه انـتيقه انـتيقه آداملار اولور‘ئـی!"

گؤنلو آنجاق باشقا بير زاد ايستيـييردی. اورهيی فلـَيين حالينا يانديغی اوچون فلـَيين بوتون گوناهينی باغيشلاماق ايستيـييردی. قولاش قولونو فلـَيين چييـنينه سالماق ايستيـييردی؛ خيياوانلار اوزونو کئفلی کئفلی اوخوماق ايستيـييردی. اونا گؤره, بير يول سوروجويه: "ساخلا گؤروم!" ده دئدی. آنجاق سوروجو ياخشی باشا دوشمهدی.

کيشی دريندن دوشوندو کی داها بوندان بو يانا چتينليکلری فلـَيين اليندن دئييل. کيم نه بيلهجهييدی يازيق فلـَک قاچيب دالداـبوجاق بير يئرده مئيخانا آچيب گيللهنير.

تاکسینين ايچی ائله ايستی ائله ايستی ايدی؛ يوخلاماغی گليردی. تاکسیدان ائـننده آغيرلانيردی يوخلاسين آنجاق اؤز اؤزونه: "بوگئجه بير يئرهـزادا گئديب صحنهـمحنهيه چيخان دئييلـَم", دئدی. "بو گئجه فقـَط ياتماق!"

يئريندن دوراندان جيبينده بير زاد اولدوغو اوچون حالی آلاـقولای ياخشی ايدی. هله تزه ييـيهلنديـيی او آرخاليق‘نان ياتماغی دا جانينی ايستی ساخلاديقدا لاپ کئف اوٍستونده ايدی.

بونون حالی ياخشی ايدی آما دونيا دا اؤز دونياليغيندان ال گؤتورموردو _سايماديغينی دا سايميردی.

جيبيندهکی پولدان يئنه بيرتهـَر قيزيندی.

گئتدی قاپی جيريغينا باشـديب ياپيشديريلميش شکيله ياخيندان باخدی. اوپـاوجا بير بسکئتبال اويونچوسونون شکيلی ايدی _اوجوبيـنيغين بيريسی! او يئکهليکده توپو بير اللی ساخلاميشدی. ياخشی بيلينميردی آما سانکی تاماشاچيلار دا ايکی گؤز ساتين آليب آلتدان اوسته دؤردـگؤزلو باخيرديلار بويونا. "خئيرين اولسون!" دئدی اؤزـاؤزونه. "خالقين اوجوبينيغی دا گؤر نئجه عزيزـگيرامی دی."

سونرا فيکيرلشدی: "نئجه دی بوگون ائله بو شکيله باخيم؟"

بير ده ياخيندان گؤز زيللـَدی. باخارکن باشا دوشدی کی او سويوقدا بير او قدر ده آياق اوسته دورا بيلهسی دئييل. هلهليک دالی چکيلدی.

شکيلدن يادينا بير زاد دوشدو.

اوتاغين هانسیسا بوجاغيندا, مجللهلردن جيريلميش بيرجه دسته شکيللر ساخليـييردی. آختارا آختارا دوشوندو: "کيمجيغازلارين شکيللری اولا گؤرهسن؟" يادينا بير زاد دوشمهدی.

چوخ آختاردی آز تاپدی. يورولدو. اؤزـاؤزونه: "ميراثا قالميش بيرزادی آختارارسان تاپيلماز!" دئدی. گلدی يئرينده اوتوردو.

شکيللر نئجه شکيللر ايميشلر کی, مجـَلله کاغيذلارينی اوّلجه اورتادان قاتلاييرميش, سونرا بير ده قاتلاييرميش. آما هؤولـَسـَکـهؤولـَسـَک بورا اورا قاچديغيندان اؤترو قويدوغو يئری يادينا سالا بيلميردی.

ياواش ياواش اينانيردی کی بلکه او شکيلردن بيری اونون اؤز شکيلی ايميش.

زئيـنينده بو فيکيردن بير ناغيل باشلانيردی, حئييف, سويوق قويمادی. "ائوين ييخيلسين سويوق, سنين!" دئدی, "آدامين فيکريـنين ايچينه ده دولور!" يورغانا بورونورکن ده: "آدام نه بيلسين", دئدی, "بوزا دؤنموش ميتيل بير يورغاندان باشقا ايستی بير قوجاق تاپا بيلميـيهجهييميش." باشينی يورغانين آلتينا سوخاندا, يورغانا: "سنين ده بير استين اولسايدی منه قيسمت اولمازدين!" دئدی.

يورغانين آلتيندا چاليشدی چوخ شيرين بير زادا فيکيرلشسين؛ دونـَنين ناهاريندان, آنجاق, شيرين بيرزاد يادينا دوشمهدی. اونون شيرينليـييندن ايدی بلکه بيردن شکيللرين هاردا اولدوغونو بيلدی. او بيری لاپ کؤهنـَلميش کؤينـَيینين جيبينده ايميش.

ائهمالدان, کاغيذلارين اوّلجه بير قاتينی سونرا او بيری قاتينی آچدی. اوّلکی کاغيذدا شاه‘ين شکيلی وار ايدی. آمئريکادا دانيشاندا سالميشديلار, "لژيون خدمتگزاران بشر" آدلی بيرزادی يولا سالماقدان دانيشاندا. گؤزلری ياخشی سئچميردی آنجاق شکيلی گؤرجهيين "لژيون خدمتگزاران بشر" يادينا دوشدو. ائله اوندان اؤترو ده بو کاغيذی ژورنالدان جيريب ساخلاميشدی. شاه _دوردوغو يئرده_ شاق دورموشدو. قيزيلباش ايچينه گئتديـيينه گؤره, گومان, تزهجه ده سلمانيـيه گئتميشايميش. شکيلده اصلا بيلينميردی آما هامینين آغزی آچيلا قالميشدی.

کيشی فيکيرلشدی: "بو آمئريکا نئجه بير يئر دير! باخ اورا آياغی چاتان ايرانلی مخلوق باشليـيير دونيا بشـَرینين هايينا قالماغا." ائله بونو بيرجه فيلسوف کيمی کشف ائتديـييندن بـَتـَر سئويندی. آز قالا نه آختارديغی ياديندان چيخدی.

نه آختارديغی يادينا دوشن کيمی شاه‘ين شکيلی اولان کاغيذی تئز قاتلادی کئچدی او بيريسی کاغيذا.

چوخ اوجا بوی بير کيشینين شکيلی ايدی. مينقيلدادی: "بلکه او قاپی جيريغينا باشـديب ياپيشديريلميش بسکئتبالچی گـَدهنين بو دا بير آيری شکيلی دي."

آپاردی قاپینين يانينا شکيللری توتوشدوردو آما بيرزاد باشا سالانمادی. گؤزلری ياخشی سئچميردی؛ فيکيرلشدی: "گؤرهسن کيم اولا؟" بو فيکيردن داها دا ماراقلاندی. اونون‘چون ده دوردو گئتدی تاختادانـزاددان تاپيب گتيره اود يانديرا, سونراسی دا, اودون ايستيسينده راحات اوتوروب شکيله تؤرهلی بير باخا.

هاوا بوزاريردی. هريانی بوز بولود بوروموشدو. اوتاغين آغزيندا حلبی پوتلوغون ايچينده اود شيرينـشيرين يانيرکن توستوسو بورولوبان گؤيه قالخيردی. بو آرادا ايت‘نن کيشی او شکيله شيرينـشيرين باخيرديلار. کيشی گاه اينانيردی اؤز شکيلی دير گاهدان دا اونون بويونون چوخ اوجا اولدوغوندان شـَککه دوشوردو. اوزونو چؤندَردی ايته: "سن نه دئييرسن؟" دئيه سوروشدو, "بو شووقـَريب منـَم يوخسا من دئييلـَم؟"

شکيلی ايته ساری آرتيق توتاندا قارالميش گيلديرلی چاتداقلی اللری بير تهـَر اسيردی. الینين اسمهيينی سايمادی ايت ده اونون سورغوسونو سايمادی.

آلديغی چؤرهک‘نن بير تيکه قوز حالواسينی بللهليـييب يئيـَنده ايت اؤز پاييـنی ايستهدی؛ يولداشواری بولوشدولر.

قريبه بير حال ايدی؛ بير الينده شکيل, بير الينده ده دادلی بير حالوا بللهسی, بير ياندان دا اودون شيرينـشيرين يانماسی, ايتين ده ارک‘نن بيلهسينه باخماسی. . . هله دالاندان _دئيهسن_ بير آرواد خايلاغینين دا باخيب قاييتماسی. . .

گؤزلری ايشيقلانيردی کی بيردن شکيلين اتـَيينده سيلينميش بير سؤزو آلاـقولای اوخويا بيلدی.

يئـييب قيزيشاندان سونرا گؤنلو يامان چای ايستيـييردی.

اوزونو توتدو ايته: "قولاغ آس گؤر نه دئييرَم", دئدی. "من کی چایسيزليقدان لاپ اؤلورَم, سنی بيلميرَم. دوروب گئدهجيـيهم قهوهدهـزاتدا دويونجا چای ايچهجيـيهم, بيلدين؟ سوراسی اوردان باش آليب گئدهجيـيهم دوز بو شکيلين کيمجيغاز اولدوغوندان باش چيخارداجيـيام, بونو دا بيلدين؟ ناهاری کی, اؤزون گؤردون, وارـيوخ بؤلوشدوک. ايندی ايستـَرسن‘سه بويور گئدَک چايیـزادی دا بؤلوشَک, آنجاق آرادا گيلئيليک اولماسين."

ايتـين _ائله بيل_ بو ناهاردان بير او قدَر خوشو گلمهميشدی.

شکيلين قيراغيندا نه يازيلديغينی بوندان اوندان سوروشا سوروشا گئتدی. بو اوتوبوسدان او اوتوبوسا ائندی ميندی آنجاق چاتدی اورا.

گيريشده بيلهسيندن پول آلديلار بيليت وئرديلر. پولون بئلهجه خرجلنمهيينه حئييفسیلندی.

گيريشدن او اوزه حاصارلانميش آراليقدا بئشـاون دنه دوه قوشو‘لا دورنا دولانيردی. هاوانی حئيوان زيلـتزهيی‘نن اوتـسامان ايـيی بوروموشدو. اوردان سوووشاندان سونرا قوردلارين نئچه دنه آيری آيری قفسلری ايدی, سونرا چاققال, دووشان, پورسوق, مئيمون. . . قفسلری. مئيمون قفسلرینين قاباغی باسديريق ايدی. سونراسی آچيق يئرده بير هينديستان فيلينی آياغيندان يئکه بير تؤوله ميخينا باغلاميشديلار. گؤزلرينين ايچينه ميلچـَک گيريردی. عرمرونون بوتون بويوندا ياخيندان گؤرمهيينه او قدَر ماراقلی اولدوغو فيل آدلی حئيوانين ايندی بو قدر حقير بير مووجود کيمی گؤروندويونه اينانانميردی. اورهيينده: "کاش سن ده دونيا "بشـَر"-لريندن بيری اولايدين بئله, داديوا چاتايديلار!" دئدی سوووشدو.

اوندان سونرا دا حاصارلانميش بؤيوک يئرده _يارغاندان او اوزه_ بيرجه کرگـَدن اؤز بالاسی‘لا بو يان او يانا گئديردی. قنشـَر قفسلر ده قوشلار‘لا دولو ايدی. . . فيکيرلشيدی: "دونيادا گؤر نه حقير بير زادلاری عظمتلی گؤرورموشلر. بونلار هئچ تاماشاچی کيمسه بيرينی ده ماراقلانديرميرلار کی!" يئنه اؤز فيلسوفلانديغيندان اؤيوندو.

ساغ يانا چؤننده, بوروق يولاجاغين ديبينه ياخين, گؤردو چوخ آدام _اوشاقلیـبؤيوکلو_ توپلاشيبلار. دئمـَک, دوٍنيانين فلسـَفهسی ده بوردا ايدی فيلسوفلاری دا. گئتدی اورا ساری. ياواشجادان آداملارين آرخاسيندان باخدی.

قفسين ايچينده بيريسی اوتورموشدو. بير آن فيکره دالدی: "من اوردا نه قاييريرام؟"

بيردن بيره, قفسدهکی کيشی يئريندن قالخدی آياغا. چوخ چوخ اوجا بير بويو وار ايدی. کيشی ايندی بيلدی کی قفسدهکی آدام بونون اؤزو دئييلميش. بلکه قديملرده تانيشليغی اولان قول آلی کيشی دير. آما قالدی: "ندن بئله قفسده؟"

بيلهسينه يئمهلی آتيرديلار. چوخلاری باشلارينی توولويوردولار: "بئله ده ايش اولار؟" دئييرديلر. "حايات‘لا تانيشليق" اوچون گتيريلميش اوشاقلار: "علی غول, علی غول!" دئـيه دئـيه حاصارين بو اؤٍزونده هـَيـَجانلانيرديلار. ال چاليب چيغيراندا گؤزلرينده اينانيلماز بير دايازليق چارپينيردی. بعضیلری بيلهسينه داشـقوم آتاندا سسلری زيللشيردی. قولآلی, آما, اونلارا باخميردی. سانکی حالی خوش دئييلدی. اؤز آغيرليغينی ساخلايانمادان, دئيهسن, قاييتدی يئنه باياقکی يئرينده اوتوردو.

بير اوغلان اوشاغی يولداشيندان سوروشدو: "شاه چوخ آتيلار يوخسا بو؟" يولداشی تکجه چيـيينلرينی قالديردی.

کيشی اؤزونون اوشاق اولوب سوردوغو سواللارا فيکير وئردی. سونرا فيکيرلندی کی, ندنسه دوٍنيادا آتيلماق ياريشی وار آما هوزوقولولوق, پئزهوکليک ياريشی يوخ دير.

قولآلی باشينی قالديردی. قريبه بير حالدا بيرجه آنليق تاماشاچیلارا باخدی. بو ساياق باش قالديريب باخماق اؤز الينده دئييلدی. باخيشين اؤزو بيرجه ييرتيجیليق حيسسيندن ياراندی. بئلهليکله ده, آدامی باشقا بير ساياقدا ديکسينديريردی. آراداکی او تور حاصار آنايين بير دويغودان تؤرَنميش حاصار ايدی. بير آندا تاماشاچیلار دا قولآلی دا او حاصارا باخديلار. تانيشليق نؤقطهسی اورا ايميش. بيرجه آندا تاماشاچیلارين دا قولآلینين دا باخيشلارينی چکدی اؤزونه ساری _گؤزل بير دويغو کيمی. دئمهلی, تانيشليغين الده اولان ان اورتاق نؤقطهسی ايدی بو حاصار.

کيشی حاصارلارارين ناواختدان يارانماسينا فيکيرلشدی.

قولآلی باشينی بير ده قالديراندا دوٍز کيشینين گؤزلرينه باخدی, آرالاريندا حاصار يوخوموش کيمی.

کيشینين جانيندا قارانليق بير زاد ديکسيندی. اصلا بيلمـَدی او قارانليق ندير. آما بوتون عؤمرونو هويوخدوغو بير زادا بنزيـييردی. اينسان آدلی بير هئچ بير مؤوجودون ايقتيداری چاتمايان بير نؤقطه سيلکهلندی جانيندا.

نه بو سالام وئردی نه او سالام آلدی. ايربئله تاماشاچینين آراسيندا اونون باخيشی يالنيز بيرجه بونا ساتاشدی سونراسی دا کؤزَرَن کؤز کيمی بير آن پارلاديقدا گؤرونمـَزـبيلنيمـَز بير کوٍلون آلتيندا قويلاندی گئتدی _حئييف او باخيش حئييف او باخيش!

دوٍنيانين بوٍتون سيرينی اؤزو‘له آپاردی او باخيش. عؤمور بويو بوٍتون جاواب تاپانماديغی سورغولاری او بيرجه آنليق باخيشدان سوروشاجاغيدی. سويوقدان کيشی تيترهدی.

کيشی يئنه گؤز گزديردی. قفسلرين هئچ بيريسينه بوُ قـَدَر تاماشاچی توپلانماميشدی. فيکيرلشدی: "هانسی قفسده بو باخيش درينليکده بير سيرّ اولار کی!"

او باخيشی بير داها دا گؤرمک ايستيـييردی آنجاق اؤز يئرينده راحاتجاسينا دايانانميردی.

قولآلی بير يول دا باخدی آنجاق باخيشيندا هئچ بير درينليک هئچ بير آغيرليق يوخ ايدی. اصلا دوٍنيا آديندا بيرزاد تانيميردی.

باشی گيجـَلدی. ياواش ياواش گئری چکيلدی. اؤزونو ائوه چاتديرماغا اينانانميردی.

قاييديش باشی چوخ چاليشدی آدامين باغ وحشده اولدوغونا اينانسين آنجاق اينانماغينا بير دليل تاپانمادی. قوجاليغينا گؤره گؤزلری پر پر چاليرميش, ياخشی گؤره بيلمهميش ايميش. اؤزونو دانلايارکن: "کيشی, اوتانميسان!" دئدی. "گؤزلرين ياخشی گؤرمويوب. آدامی دا گتيريب باغ وحشده قفسه سالارلار؟"

فيکر ائديردی بلکه "آی" کورهسينه گئتميشايميش ايندی قاييدير. يوخسا بلکه ده آفريقا چؤللرينده بيرجه زررافهيه مينميشايميش. او دا اولماسا, بلکه برئژنئـفـ‘ـه قارانليق بير دهليزدن قفيلدن آتيلاراق "پيخخخ!" دئميشايميش. بلکه ده اعلاحضرتـ‘ين آروادینين اوٍزوندن _قفيلدن آتيليبان_ اؤپموشايميش. هر بيريسی اولورسا اولسون آنجاق عجاييب بير اولای اولومشدو _ياديندا دئييلدی.

اوتاغينا چاتاندا هريان قارانليق ايدی. الینين چاتلاغي بير آز قاناميشدی گؤينويوردو. جانيندا اوشوتمه وار ايدی. آنجاق اوتاغا سوخولماغا دا حالی اولمادی اود يانديرماغا دا. اوتوردو اوتاغين آغزيندا تاققير سويوق يئرده. گؤيدن توزانقی, نارين نارين _هردن بير_ قار دوشوردو, بورولا بورولا. ايت اؤز گئجهـسومسونمهيينه گئتميشدی.

گؤيدن اولدوزلار داها آداما باخيب باخيب گؤزجوک وورموردولار. شهرين انديز دؤورهـهندهور چيريلتیلاری اذجوزه اولدوزلار کيمی يئره سريلميشديلر. آی‘دان دا چوخ چوخدان ايدی خبـَرـاتـَر يوخ ايدی. دؤردـبئش ايل ايرهلی نيل آرمسترانگ آدلی بير گـَده آرديجا دا ائدوين آلدرين آدلی بيريسی "آپولو" آدلی گؤیگميسی‘نن, "کولومبوس" آدلی آیگميسی‘نن آيا گئديب گلميشديلر. آی اولموشدو داها اونلارينکی. بلکه ده _بختهورلر_ آی‘ی اينديجه قويموشايميشلار ائولرینين يوخاری تاخچاسينا, بئله کی, ياريسيـنی بونون ياريسيـنی دا اونون, بلکه ده يئکه پارچاسی نيل آرمسترانگين. کيم ايناناجاغيدی ايندی بو آیسيز آخشامدا کيمجيغاز گئتدی آيا قاييتدی.

فيکره گئتدی: "ياخشی! من ايندی آيا گئتمهميشـَم اوندا بس نه ايش گؤرموشـَم بوگون؟"

اوزاقلارا باخا باخا چوخ چاليشدی زررافه مينيب چاپماغی زئيـنينده جانلانديرا يا دا يولداش برئژنئفـ‘ين قفيلدن "پيخخخ!" ائشيديب قورخماغينی. آما هاميسيندان شيرين ملکهنين اوٍزوندن اؤپمهيی ايدی. ملکهنين اوٍزو عاغلا سيغمايان حپـحزين بير عطير ايـيينه بورونموش کيمی ائله جاناسينـَر ايليقجاسينا ايستیلنيردی کی دوز سحـَرين اؤزونهجن اونون يوموشاقليغينا, عطيرلی نفسينه فيکيرلشمـَک ايستهدی.

بيرينجی فصلين سونو